“4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu’nun (“4447 Sayılı Kanun”) Geçici 24’üncü Maddesi Kapsamında Yapılacak Nakdi Ücret Desteği Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar” (“Usul ve Esaslar“) 22 Nisan 2020 tarihinde Sosyal Güvenlik Kurumu (“SGK”) tarafından SGK internet adresinde duyurulmuştur.

I. Başvuru Esasları

a. Ücretsiz İzne Ayrılan ve Kısa Çalışma Ödeneğinden Yararlanamayan Çalışanlar Yönünden

  1. Ücretsiz izne ayrılan çalışanlara dair aylık bildirimler, ücretsiz iznin verildiği ayı takip eden ayın 3’üne kadar “www.uyg.sgk.gov.tr/IsverenSistemi” internet adresinden, işverenlerce yapılır.
  2. Çalışanlar için ilgili aya ait Aylık Prim ve Hizmet Belgelerinde/Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamelerinde eksik gün nedeninin, “28-Pandemi Ücretsiz İzin” olarak seçilmesi gerekir.
  3. Ev hizmetlerinde ay içerisinde 10 günden fazla sigortalı çalıştıranlar bu durum değişikliğini, ücretsiz iznin verildiği ayın sonuna kadar Sosyal Güvenlik İl Müdürlüklerine/ Merkezlerine bildirilecektir.
  4. Kısa çalışma ödeneğine hak kazanamayanlar için Aylık Prim ve Hizmet Belgelerinde/Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamelerinde bildirilmiş olan “18-Kısa Çalışma Ödeneği” gerekçesinin belirtilen süreler içerisinde “28-Pandemi Ücretsiz İzin” olarak güncellenmesi ve işverenler tarafından belirtilen esaslar çerçevesinde ücretsiz izin başvurusunda bulunulması gerekir.
  5. Yanlışlıkla başka bir koddan bildirim yapanların, eksik gün kodunun değiştirilmesi için SGK’nın ilgili il müdürlüğü/sosyal güvenlik merkezine başvurmaları gerekir.
  6. İşveren, Nakdi Ücret Desteğinin uygulama süresi kapsamında, ilgili ayda çalışanın ücretsiz izne ayrıldığı gün sayısını, çalışanın TC Kimlik Numarasını, çalışanın IBAN numarasını ve cep telefonu bilgilerini SGK başvuru ekranı üzerinden bildirir.

b. 15 Mart 2020 Tarihinden Sonra 4447 Sayılı Kanun’un 51. Maddesi Kapsamında İşten Çıkarılan ve Başvuruya Rağmen İşsizlik Ödeneğinden Yararlanamayan Çalışanlar

  1. Ücret desteği ödemeleri, ayrıca başvuru yapılmasına gerek bulunmaksızın İŞKUR tarafından re’sen gerçekleştirilecektir.
  2. İşsizlik ödeneği başvurusunda bulunmayan işsizlerin nakdi ücret desteği ödemeleri, “https://esube.iskur.gov.tr/” internet adresinden veya e-Devletten işsizlik ödeneği başvurusunda bulunmaları üzerine İŞKUR tarafından gerçekleştirilecektir.

II. Hak Kazanma Şartları

a. Ücretsiz İzne Ayrılan ve Kısa Çalışma Ödeneğinden Yararlanamayan Çalışanlar Yönünden

  1. İş Kanunu geçici madde 10 uyarınca ücretsiz izne ayrılmak,
  2. Kısa çalışma ödeneğinden yararlanmamak,
  3. Herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan yaşlılık aylığı almamak,
  4. SGK’ya 01, 04, 05, 06, 12, 14, 20, 29, 32, 35, 39, 52, 53, 54 veya 55 nolu belge türlerinden bildirilmiş olmak,
  5. İşveren tarafından gerekli bildirimler yapılmış olmak.

Kısa çalışma başvurusunun kabul edilmesine karşın gerekli prim şartlarını sağlamadığı gerekçesiyle kısa çalışma ödeneğine hak kazanamayanlar, sayılan koşulları taşımaları ve işverenleri tarafından ilgili dönem için eksik gün gerekçelerinin İş Kanunu geçici madde 10 kapsamında verilen ücretsiz izin olarak güncellenmesi halinde, ücretsiz izne ayrıldıkları süre kadar nakdi ücret desteğine hak kazanacaklardır.

Daha önce hak ettiği işsizlik ödeneği süresini dolduruncaya kadar işsizlik ödeneği tekrar başlatılanlar, 3 aylık fesih yapılamayacak süreyi geçmemek üzere, ödemenin bittiği tarihten itibaren nakdi ücret desteğine hak kazanacaktır.

III. Ödeme Süresi ve Ödeme Tutarı

Nakdi ücret desteğinin süresi, 17 Nisan 2020 – 17 Temmuz 2020 tarihleri arasında ücretsiz izinli olunan süreleri kapsamakta olup Cumhurbaşkanı tarafından fesih yapılamayacak sürenin uzatılması halinde, nakdi ücret desteği de aynı süre için uzatılacaktır.

Nakdi ücret desteğini hak eden her bir kişi için yapılacak ödeme, 39,24 Türk Lirası olarak belirlenen bir günlük tutardan damga vergisi düşüldükten sonra hesaplanan tutar ile ödemeye hak kazanılan gün sayısı çarpımı sonucu elde edilen tutara tekabül eder.

Birden fazla işyerinde çalışırken, bu işyerlerinden işverenler tarafından bildirilen prim ödeme gün sayıları toplanır. Bu kişiler adına 30 günden eksik kalan gün sayısı kadar nakdi ücret desteği ödenir. İlgili ayda toplamda 30 gün ve üzeri prim bildirimi yapılması durumunda, bu kişiler nakdi ücret desteğine hak kazanamayacaktır.

IV. Hak Düşürücü Sebepler ve Yaptırımlar

SGK, nakdi ücret desteği kapsamında işverenler tarafından yapılan beyana bağlı bilgileri aylık olarak bildirilen ücretsiz iznin yapıldığı ayı takip eden ayın 5’ine kadar İŞKUR’a bildirecektir. İŞKUR, bu verileri esas alarak nakdi ücret desteklerini her ayın 8’inde ödemeye başlayacaktır.

Belirlenen günlerin hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günlerine denk gelmesi halinde takip eden ilk iş günü işlemler gerçekleştirilecektir.  

Ödeme kanalları kapsamında IBAN’a havale veya EFT, Posta Çek Hesabı ve PTT şube yanı sıra konutta ödeme imkanı da getirilmiştir.

Usul ve Esaslar metninin tam haline ulaşmak için lütfen tıklayınız.

Özgür Güner, Yönetici Avukat
Burak Batı, Stajyer Avukat